Phần nghe HSK có lợi thế lớn cho người mới: ở các cấp thấp, mỗi đoạn được phát hai lần. Nhưng lợi thế đó cũng tạo thói quen xấu là lần đầu nghe lơ đãng vì biết còn lần hai, và thói quen này trả giá đắt khi lên cấp cao hơn.
- Cấp thấp nghe hai lần, cấp cao chỉ một lần
- Nhiều câu hỏi về số, thời gian, địa điểm — chuẩn bị sẵn vốn từ này
- Đọc câu hỏi trước khi băng chạy là thói quen ăn điểm rẻ nhất
- Đoạn hội thoại thường có một chỗ đổi ý, thông tin thật nằm sau đó
Các dạng câu trong phần nghe
Dạng đầu là nghe câu ngắn rồi xét đúng sai so với hình hoặc câu cho sẵn. Dạng hai là hội thoại hai lượt rồi trả lời câu hỏi. Dạng ba là đoạn nói dài hơn với vài câu hỏi. Càng lên cấp cao thì tỷ lệ dạng ba càng tăng và tốc độ nói càng gần đời thật. Mỗi dạng có cách xử lý riêng, và biết trước dạng nào sắp tới giúp tai biết cần bắt thông tin gì thay vì nghe chung chung.
Bẫy hay gặp
Bẫy hay gặp nhất là đổi ý: người nói nêu một thông tin rồi sửa lại ngay sau đó, và đáp án đúng là thông tin nói sau cùng. Bẫy thứ hai là số: tiếng Trung đếm theo đơn vị vạn nên người Việt rất dễ nhầm một bậc. Bẫy thứ ba là dùng từ đồng nghĩa trong đáp án thay vì lặp lại đúng từ trong băng. Điểm chung của các bẫy này là chúng đánh vào phản xạ chộp lấy thông tin nghe được đầu tiên, nên cách chống đơn giản là nghe hết câu rồi mới quyết định.
Dùng thời gian trước khi băng chạy
Trước mỗi phần đều có vài chục giây hướng dẫn. Đừng nghe hướng dẫn vì bạn đã biết rồi, hãy dùng thời gian đó để đọc lướt các đáp án của mấy câu đầu. Chỉ cần biết câu hỏi về số hay về địa điểm là tai đã biết cần chờ thông tin gì. Vài chục giây đó là khoảng thời gian đáng giá nhất của cả phần nghe, vì nó biến việc nghe bị động thành việc đi tìm thông tin đã biết trước.
Sai lầm thường gặp
- Nghe lơ đãng lần một vì biết còn được nghe lần hai — thói quen này hỏng ngay khi lên cấp chỉ nghe một lần
- Nghe lại mãi một câu đã lỡ — băng vẫn chạy, tiếc một câu là mất thêm hai ba câu sau
- Chỉ luyện nghe bằng tài liệu chậm và rõ, tới ngày thi gặp tốc độ thật thì hụt
Câu hỏi thường gặp
Nghe hai lần thì có nên nghỉ ở lần đầu không?
Không. Lần đầu nên cố bắt trọn ý, lần hai để kiểm tra và bổ sung chi tiết. Nghe lần đầu qua loa rồi dồn hết vào lần hai là cách làm rủi ro, vì chỉ cần lỡ một câu là mất luôn cả hai cơ hội.
Nghe được bao nhiêu phần trăm thì đủ để làm bài?
Không cần nghe hết. Phần lớn câu chỉ đòi bắt đúng một hai thông tin cụ thể, nên nghe được sáu bảy phần mà bắt trúng chỗ cần vẫn làm đúng, còn nghe được chín phần mà lơ đãng đúng chỗ có câu hỏi thì vẫn sai.
Có nên ghi chép khi nghe không?
Ghi rất ngắn, chỉ số và từ khoá. Ghi dài làm tai rời khỏi băng, và khi quay lại thì đã lỡ mất đoạn có đáp án.
Luyện nghe bao lâu thì thấy tiến bộ?
Thường vài tuần nghe đều đặn mỗi ngày. Tiến bộ ở kỹ năng nghe đến theo bậc chứ không đều, nên có giai đoạn thấy giậm chân rồi đột ngột dễ hẳn.