Chặng từ HSK 3 lên HSK 4 là chỗ nhiều người dừng lại. Vốn từ tăng gần gấp đôi, văn bản dài hơn hẳn, và xuất hiện nhiều từ trừu tượng không thể học bằng cách nhìn hình đoán nghĩa như ở cấp thấp.
- Vốn từ tăng gần gấp đôi so với cấp 3
- Xuất hiện nhiều từ trừu tượng và văn bản dài
- Cần chuyển từ giáo trình sang nội dung thật
- Giai đoạn giậm chân là bình thường, không phải dấu hiệu mình không có khiếu
Vì sao chặng này khó hơn
Cấp 3 còn nằm trong phạm vi sinh hoạt hằng ngày nên từ nào cũng gắn với vật hoặc việc cụ thể. Cấp 4 bước sang cảm xúc, quan điểm, công việc và học tập, tức là những khái niệm không chỉ vào được. Cách nhớ từ bằng liên tưởng cụ thể không còn dùng được, phải chuyển sang nhớ qua ngữ cảnh. Hiểu được lý do giúp khỏi hiểu nhầm rằng mình đang thụt lùi, và đó là hiểu nhầm khiến nhiều người bỏ cuộc đúng ở chặng này.
Cần bổ sung những gì
Cần bổ sung ba mảng: từ trừu tượng học qua câu chứ không qua nghĩa dịch, ngữ pháp câu phức gồm các loại bổ ngữ, và tốc độ đọc. Mảng thứ ba ít ai để ý nhưng chính nó quyết định có làm kịp phần đọc hay không. Đây là những mảng mà cấp đầu không đụng tới nhưng cấp hai đòi có, nên không thể lên bằng cách học thêm cùng loại nội dung cũ.
Vượt qua giai đoạn giậm chân
Cách vượt qua là đổi loại đầu vào: chuyển từ giáo trình sang tin ngắn, video có phụ đề tiếng Trung, hoặc truyện đơn giản. Giáo trình đã dạy hết những gì nó có thể dạy ở mức này, còn nội dung thật thì cung cấp cùng một từ trong nhiều ngữ cảnh khác nhau. Cách này hiệu quả vì nó đổi loại đầu vào chứ không chỉ tăng lượng, và giai đoạn giậm chân thường là dấu hiệu của việc lặp lại cùng một loại đầu vào quá lâu.
Sai lầm thường gặp
- Học thêm từ mới mà không tăng lượng đọc — vốn từ cấp 4 chỉ vào đầu được qua việc gặp lại nhiều lần trong ngữ cảnh
- Học lại cùng loại tài liệu như hồi cấp đầu — cấp hai đòi loại nội dung khác chứ không phải nhiều hơn
- So sánh tốc độ tiến bộ của mình với hồi mới học
Câu hỏi thường gặp
Có nên bỏ qua cấp 3 để thi thẳng cấp 4 không?
Được nếu hồ sơ chỉ cần cấp 4, vì thi cấp 3 trước tốn thêm một kỳ và một khoản phí. Nhưng nên làm đề cấp 3 để tự kiểm trước, vì nền cấp 3 chắc là điều kiện để cấp 4 không quá nặng.
Mất bao lâu để lên cấp này?
Thường lâu hơn chặng đầu đáng kể, vì lượng nội dung nhiều hơn và độ khó tăng. Đây là ước lượng chung, còn thời gian thật phụ thuộc vào tần suất học và lượng tiếp xúc với ngôn ngữ ngoài giờ học.
Có nên thi cấp giữa không?
Nếu hệ chứng chỉ có cấp trung gian và bạn cần một mốc để giữ động lực thì rất nên. Nếu chỉ cần tấm bằng cuối cùng cho hồ sơ thì thi cấp giữa chỉ tốn thêm phí.
Cảm thấy không tiến bộ nữa thì làm sao?
Đổi loại đầu vào: chuyển từ giáo trình sang nội dung thật, từ nghe chậm sang nghe tốc độ bình thường. Cảm giác giậm chân thường xuất hiện khi loại đầu vào đã quá quen thuộc.