Chặng từ con số không lên HSK 3 là chặng dài nhất về cảm giác, vì phải vượt qua ba việc cùng lúc: học phát âm có thanh điệu, học một hệ chữ mới, và tích luỹ vốn từ. Chia nhỏ ra thì mỗi phần đều làm được.
- Ba giai đoạn: pinyin và thanh · chữ Hán cơ bản · luyện đề
- Khoảng sáu tới chín tháng nếu học đều mỗi ngày
- Bắt đầu viết tay chữ Hán từ tháng đầu tiên, đừng để sau
- Giai đoạn đầu đừng vội luyện đề — chưa đủ nền thì luyện đề chỉ làm nản
Ba giai đoạn
Giai đoạn một khoảng một tháng, học pinyin và bốn thanh cho vững, kèm vài chục chữ Hán đầu tiên. Giai đoạn hai kéo dài nhất, xây vốn từ và chữ theo danh sách cấp 1 rồi cấp 2 rồi cấp 3, mỗi ngày một lượng nhỏ và có ôn lại. Giai đoạn ba khoảng hai tháng cuối, chuyển sang luyện đề và lấp lỗ hổng. Chia giai đoạn như vậy để mỗi chặng đều có kết quả nhìn thấy được, thay vì học một mạch nhiều tháng mà không biết mình đang ở đâu.
Học gì trước học gì sau
Học pinyin và thanh trước vì không có chúng thì mọi từ học sau đều lưu sai trong đầu. Rồi chữ Hán song song với từ vựng, không tách rời. Ngữ pháp học rải theo từ vựng chứ không học thành khối riêng, vì ngữ pháp tiếng Trung ở cấp thấp chủ yếu là trật tự từ. Thứ tự này đi từ thứ dùng được ngay tới thứ chỉ dùng khi đã có nền, nên người học luôn có cảm giác tiến bộ thay vì tích luỹ mãi mà chưa dùng được gì.
Mốc thời gian thực tế
Người học đều hai mươi tới ba mươi phút mỗi ngày thường mất khoảng sáu tới chín tháng để lên cấp 3. Người có nhiều thời gian hơn và tiếp xúc thêm ngoài giờ học có thể rút xuống bốn năm tháng. Đây là ước lượng chứ không phải cam kết. Đây là ước lượng cho người học đều đặn mỗi ngày, không phải cam kết. Học ngắt quãng thì tổng thời gian dài hơn nhiều lần chứ không chỉ dài hơn theo tỷ lệ.
Sai lầm thường gặp
- Học pinyin xong mới bắt đầu chữ Hán — làm chặng chữ Hán bắt đầu muộn và nặng hơn
- Luyện đề ngay từ tuần đầu — chưa đủ vốn từ thì làm đề chỉ tạo cảm giác mình dốt
- Học nhiều nguồn cùng lúc rồi không hoàn thành nguồn nào
Câu hỏi thường gặp
Có cần học viết chữ Hán không khi đã gõ được bằng bàn phím?
Cần, vì phần viết trong đề đòi viết tay. Ngoài ra viết tay giúp nhớ mặt chữ nhanh hơn hẳn, do tay tham gia vào quá trình nhớ. Không cần viết đẹp, chỉ cần đúng nét và đúng bộ phận.
Mỗi ngày học bao lâu là đủ?
Hai mươi tới ba mươi phút đều đặn cho kết quả tốt hơn hẳn vài giờ cuối tuần. Ngôn ngữ củng cố giữa các buổi học chứ không trong một buổi, nên số buổi quan trọng hơn độ dài buổi.
Tự học có lên được cấp này không?
Được với cấp nhập môn, vì phần lớn nội dung là từ vựng và cấu trúc cơ bản có thể tự học. Từ cấp trung trở lên thì phần nói và viết cần người nhận xét, dù không nhất thiết phải là lớp học chính quy.
Nên học một mình hay học lớp?
Tuỳ tính kỷ luật. Người tự giữ được lịch thì tự học rẻ và linh hoạt hơn. Người hay bỏ giữa chừng thì lớp học có giá trị chủ yếu ở chỗ ép duy trì.